კატის ალერგიული დერმატიტი: ქავილის მიზეზები და გამოკვლევა

რას ნიშნავს ალერგიული დერმატიტი?

ალერგიული დერმატიტი კანის ანთებაა, რომელსაც იმუნური სისტემის რეაქცია იწვევს. კატის ქავილის შესაძლო მიზეზებს შორისაა რწყილის ნაკბენზე, საკვებზე ან გარემოს ალერგენებზე რეაქცია. თუმცა ყველა ქავილი ალერგია არ არის: მსგავსი ნიშნები შეიძლება ახლდეს პარაზიტებს, სოკოვან დაავადებასა და სხვა კანის პრობლემებს. სწორ მკურნალობას წინ მიზეზის გარკვევა უნდა უძღოდეს. [1]

რას შეამჩნევს პატრონი?

კატა შეიძლება ხშირად ილოკავდეს ან იკბენდეს ბეწვს, იფხანდეს თავსა და კისერს, ჰქონდეს ქერქები, გაწითლებული უბნები ან ბეწვგამოცვენილი ადგილები. ზოგჯერ პატრონი ფხანას ვერ ხედავს და მხოლოდ ბეწვის შეთხელებას ამჩნევს. დაზიანების მდებარეობა დიაგნოზისთვის მინიშნებაა, მაგრამ მარტო მასზე დაყრდნობით რწყილის, საკვების ან გარემოს ალერგიის გარჩევა ვერ მოხერხდება. [5]

ერთი და იგივე ტიპის დაზიანება შეიძლება სხვადასხვა მიზეზს ახლდეს. მხოლოდ ინტერნეტში მსგავსი ფოტოს ნახვით ალერგიის დადასტურება არ შეიძლება; ასევე არ ნიშნავს ბეწვის გაცვენა აუცილებლად სტრესს. მიზეზების თანმიმდევრული გამორიცხვა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, როცა კანი ხშირად ზიანდება. [4]

რატომ ამოწმებენ რწყილებს?

რწყილის ნერწყვზე მგრძნობიარე კატას ნაკბენმა ძლიერი ქავილი შეიძლება გამოიწვიოს. განუწყვეტელმა ფხანამ კანი შეიძლება დააზიანოს და მეორეული ინფექციისთვის პირობები შექმნას. ექიმი გაითვალისწინებს პარაზიტების საწინააღმდეგო დაცვასა და გასინჯვის შედეგს. შემთხვევითი დათვალიერებისას რწყილის ვერდანახვა სრულ გამოკვლევას ვერ ჩაანაცვლებს; პრევენციული გეგმა ყველა ერთად მცხოვრებ ცხოველსა და გარემოსაც უნდა მოერგოს. [2]

როგორ იწყება გამოკვლევა?

ვეტერინარს უთხარით, როდის დაიწყო ქავილი, სეზონურად იცვლება თუ არა და რომელი საკვები, წამალი ან გარეგანი საშუალება გამოიყენეთ. ექიმი შეაფასებს კანსა და ბეწვს, საჭიროებისას აიღებს ნიმუშებს. გამოკვლევა შეიძლება მიმართული იყოს ტკიპების, სოკოს ან ბაქტერიული ინფექციის გამოსარიცხად. მკურნალობაზე პასუხიც ზოგჯერ დიაგნოსტიკური პროცესის ნაწილია, ამიტომ განმეორებით ვიზიტს მნიშვნელობა აქვს. [1]

როგორ ამოწმებენ საკვებზე რეაქციას?

საკვების ალერგიის შესაფასებლად ექიმმა შეიძლება დანიშნოს მკაცრი საცდელი დიეტა. არჩეული საკვები გარკვეული ხნით ერთადერთი საკვები უნდა იყოს; შემთხვევითი გემრიელობები ან სხვისი ჯამიდან ჭამა შედეგის შეფასებას ართულებს. მხოლოდ შეფუთვის ან გემოს შეცვლა სრულფასოვანი დიეტური გამოცდა არ არის. საკვების შემადგენლობა და გამოცდის ხანგრძლივობა ექიმთან შეათანხმეთ, კატის ჯანმრთელობისა და კვებითი საჭიროებების გათვალისწინებით. [3]

თუ მდგომარეობა გაუმჯობესდა, დიაგნოზის დასაზუსტებლად შეიძლება საჭირო იყოს ძველი საკვების კონტროლირებული დაბრუნება და ნიშნებზე დაკვირვება. ესეც ექიმის გეგმით უნდა მოხდეს. ალერგია საკვებზე იმუნურ რეაქციას გულისხმობს; ნებისმიერი მონელების დარღვევა ავტომატურად საკვების ალერგიას არ ნიშნავს. [3]

როდის განიხილება გარემოს ალერგია?

კატის ატოპიური კანის სინდრომი გარემოს ალერგენებთან დაკავშირებული ქავილიანი დაავადებაა. მის დასადგენად საჭიროა მსგავსი ნიშნების მქონე სხვა მიზეზების გამორიცხვა. რწყილებზე, სხვა პარაზიტებზე, ინფექციასა და საკვებზე რეაქციაზე დაკვირვება ერთი გამოკვლევით არ სრულდება. ორი მიზეზის თანაარსებობაც შესაძლებელია, ამიტომ მხოლოდ ერთი ნაბიჯით ნაწილობრივი გაუმჯობესება ყველა კითხვას ვერ პასუხობს. [5]

საკმარისია ალერგიის სისხლის ტესტი?

არა. ალერგენებზე ტესტირება თავისთავად ატოპიური კანის სინდრომის დიაგნოზს არ ადგენს. შედეგები უნდა შეესაბამებოდეს კატის ისტორიასა და კლინიკურ ნიშნებს. ასეთი კვლევა განსაკუთრებით შეიძლება გამოდგეს მაშინ, როცა უკვე შეფასებულია სხვა მიზეზები და ექიმი კონკრეტულ ალერგენებზე მიმართულ იმუნოთერაპიას განიხილავს. დადებითი პასუხის გამო კვება ან წამლები თვითნებურად არ შეცვალოთ. [4]

როგორ მკურნალობენ და უვლიან?

მკურნალობის გეგმა შეიძლება აერთიანებდეს პარაზიტების კონტროლს, ქავილის შემცირებასა და დადასტურებული მეორეული ინფექციის მართვას. ზოგ კატას ხანგრძლივი დაკვირვება და სხვადასხვა საშუალების შეხამება სჭირდება. ძაღლის წამალი, ადამიანის კრემი ან ანტიჰისტამინური საშუალება კატისთვის თვითნებურად არ გამოიყენოთ. პრეპარატის არჩევა მხოლოდ ქავილის სიმძლავრეზე არ არის დამოკიდებული: გათვალისწინებული უნდა იყოს ასაკი, სხვა დაავადებები და უსაფრთხოება. [4]

როდის არის საჭირო ხელახალი შეფასება?

თუ ფხანით კანი დაიზიანა, აქვს გამონადენი, ძლიერი ტკივილი ან ჭამასა და ჩვეულებრივ ქცევას აღარ უბრუნდება, ექიმს მალე დაუკავშირდით. გადაიღეთ ცვლილებების ფოტოები და ჩაინიშნეთ გამოყენებული საშუალებები. თმის ამოსვლას დრო სჭირდება, ამიტომ შედეგი მხოლოდ ბეწვის აღდგენით ნუ შეაფასებთ. მკურნალობის მიზანია ქავილის, დაზიანებისა და განმეორების მართვა, არა მხოლოდ კანის დროებითი გასუფთავება. [1]

რწყილის საწინააღმდეგო დაცვის, სახლის ჰიგიენისა და დანიშნულების თანმიმდევრული შესრულება მნიშვნელოვანია მაშინაც, როცა ქავილი შემცირდა. თუ შემთხვევა ხშირად მეორდება, დაბრუნდით მიზეზების შეფასებაზე და ნუ შეცვლით წამლებს ყოველ ჯერზე დამოუკიდებლად. განსაკუთრებით მოარიდეთ კატა სახეობისა და წონისთვის შეუსაბამო პარაზიტების საწინააღმდეგო პროდუქტებს. [2]