პუდელი: ჯანმრთელობა და დაავადებებისადმი მიდრეკილება

ზომებს ერთი სამედიცინო პროფილი არ აქვთ

პუდელის სტანდარტულ, მინიატურულ და ტოი ზომებს ერთი და იგივე სამედიცინო პროფილი არ აქვთ. მაგალითად, ადისონის დაავადებისადმი მიდრეკილ ჯიშებს შორის სტანდარტული პუდელი სახელდება. ეს ყველა პუდელის ერთნაირ რისკს ან დაავადების გარდაუვალობას არ ნიშნავს. [1]

მუხლისთავის ამოვარდნისადმი მიდრეკილ პატარა ჯიშებში მინიატურული პუდელიც შედის. ამიტომ ექიმს უთხარით ძაღლის ზუსტი ზომითი სახეობა და ოჯახის დაავადებების ისტორია. ქვემოთ შერჩეული საკითხებია განხილული; ეს ჯანმრთელობის სრული ჩამონათვალი არ არის. [2]

ტოი პუდელშიც მუხლისთავის ამოვარდნისადმი მიდრეკილება აღწერილია; პატარა ზომა ორთოპედიულ შემოწმებას არ აუქმებს. [4]

ადისონის დაავადება

ადისონის დაავადებისას თირკმელზედა ჯირკვლები საჭირო ჰორმონებს საკმარისად ვერ გამოყოფს. ნიშნები შეიძლება პერიოდულად ჩნდებოდეს: უმადობა, ღებინება, ფაღარათი, გახდომა ან სისუსტე. მათი სხვა დაავადებებთან მსგავსების გამო დიაგნოზი მხოლოდ ნიშნებით არ ისმება. ექიმი სისხლისა და შარდის კვლევებს, საჭიროებისას კი ადრენოკორტიკოტროპული ჰორმონით (ACTHადრენოკორტიკოტროპული ჰორმონიadrenocorticotropic hormone) სტიმულაციის ტესტს იყენებს, რომელიც ჯირკვლის ჰორმონულ პასუხს ამოწმებს. [1]

თუ სიარულისას თათს წამიერად სწევს

მუხლისთავის ამოვარდნისას პატარა ძვალი ბარძაყის ღარიდან გადადის. ძაღლმა შეიძლება რამდენიმე ნაბიჯი სამ ფეხზე გაიაროს და შემდეგ ჩვეულებრივ გააგრძელოს მოძრაობა. განმეორებითი ეპიზოდები შემოწმებას საჭიროებს, მაშინაც კი, თუ კოჭლობა მალევე ქრება. ზოგი მსუბუქი შემთხვევა გასინჯვისას შემთხვევით ვლინდება; ხანგრძლივი პრობლემა ტკივილსა და სახსრის დაზიანებას შეიძლება უკავშირდებოდეს. [2]

დიაგნოზი და სიმძიმის შეფასება ვეტერინარულ გასინჯვას ეყრდნობა. კვლევისა და მკურნალობის გზა ინდივიდუალურად შეირჩევა; ყველა შემთხვევას ოპერაცია არ სჭირდება. სახლში მუხლისთავის ძალით „ჩასმას“ ან სხვისი ტკივილგამაყუჩებლის გამოყენებას ნუ ეცდებით. [2]

მხედველობის ცვლილება და გენეტიკური კვლევა

ბადურის პროგრესირებადი ატროფია, PRAბადურის პროგრესირებადი ატროფიაprogressive retinal atrophy, მემკვიდრეობით დაავადებათა ჯგუფია. ერთ-ერთი ფორმაა ჩხირებისა და კოლბების პროგრესირებადი დეგენერაცია (PRCDჩხირებისა და კოლბების პროგრესირებადი დეგენერაციაprogressive rod-cone degeneration). მის დროს თავდაპირველად სუსტ განათებაში ხედვა ირღვევა, შემდეგ დღის მხედველობაც ზიანდება. ძაღლი შეიძლება საღამოს ნაცნობ ნივთებს ეჯახებოდეს ან ბნელ ადგილას შესვლას ერიდებოდეს. საეჭვო ცვლილება ვეტერინარ ოფთალმოლოგთან განიხილეთ; ზოგი ცვლილება ადრეულ გასინჯვაზეც შეიძლება გამოჩნდეს. [3]

PRCDჩხირებისა და კოლბების პროგრესირებადი დეგენერაციაprogressive rod-cone degeneration ტესტი კონკრეტულ გენეტიკურ ვარიანტს ამოწმებს. მისთვის ნორმალური პასუხი PRAბადურის პროგრესირებადი ატროფიაprogressive retinal atrophy-ის სხვა ფორმებს არ გამორიცხავს და თვალის გასინჯვას ვერ ცვლის. პუდელის სხვადასხვა ზომისთვის შესაბამისი ტესტების არჩევა ოჯახის ისტორიასა და სპეციალისტის შეფასებას უნდა დაეყრდნოს, განსაკუთრებით გამრავლების დაგეგმვისას. პაციენტის ასაკი და გამოკვლეული ვარიანტის სახელი პასუხის ინტერპრეტაციის ნაწილია. ახალგაზრდა ძაღლში ჯერ კიდევ ნორმალური მხედველობა მომავალში გამოვლენად მემკვიდრეობით დაავადებას ვერ გამორიცხავს. ამიტომ მხოლოდ სახლში ქცევაზე დაკვირვება დაგეგმილ ოფთალმოლოგიურ შეფასებას ვერ ჩაანაცვლებს. [3]

როდის უნდა ვიმოქმედოთ სწრაფად?

მოულოდნელი ძლიერი სისუსტე, განმეორებითი მძიმე ღებინება ან დაცემა შეიძლება ადისონის კრიზისის ნიშანი იყოს და სასწრაფო დახმარებას მოითხოვს. სახლში მიზეზის გამოცნობას ნუ დაელოდებით. დადასტურებული ადისონის დაავადებისასაც მკურნალობისა და შემოწმებების გეგმა ზუსტად დაიცავით; წამლის თვითნებური შეწყვეტა დაუშვებელია. [1]