ტაქსა: ჯანმრთელობა და დაავადებებისადმი მიდრეკილება

ყველა ტაქსის რისკი ერთნაირი არ არის

ტაქსაში მალთაშუა დისკების დაავადება მნიშვნელოვანი პრობლემაა, თუმცა ყველა ძაღლს არ უვითარდება. DachsLife კვლევამ ზომისა და ბეწვის ტიპის მიხედვით განსხვავებებიც აჩვენა. ეს პატრონთა გამოკითხვა იყო და შედეგებით საქართველოში გავრცელებას ვერ განვსაზღვრავთ. ქვემოთ შერჩეული ნევროლოგიური საკითხებია განხილული; ჯიშის ყველა დაავადება ჩამოთვლილი არ არის. [1]

რა ხდება დისკის დაავადების დროს?

მალებს შორის დისკები მოძრაობას ამსუბუქებს და დატვირთვას ანაწილებს. დაზიანებისას დისკის მასალამ ზურგის ტვინზე შეიძლება იმოქმედოს. ძაღლი ზოგჯერ თავს აღარ აბრუნებს, მოძრაობას ერიდება, უკანა კიდურებში სისუსტე ან არამდგრადი სიარული უჩნდება. მძიმე შემთხვევა დამბლითაც ვლინდება. მხოლოდ ტკივილის ადგილის მიხედვით დაზიანებას სახლში ვერ განვსაზღვრავთ. [2]

უეცარი ძლიერი ზურგის ტკივილის, სიარულის დაკარგვის ან შარდვის დარღვევისას კლინიკას დაუყოვნებლივ დაუკავშირდით. ძაღლს სირბილს ან ხტომას ნუ მოსთხოვთ „გასასინჯად“. ნევროლოგიური მდგომარეობისა და სიმძიმის მიხედვით ექიმი კვლევას, საჭიროებისას მაგნიტურ-რეზონანსულ ან კომპიუტერულ ტომოგრაფიას შეარჩევს. თუ ოპერაციაა რეკომენდებული, მისი გადადება შედეგზე შეიძლება აისახოს. მსუბუქი და მძიმე შემთხვევის მართვა განსხვავდება. მოძრაობის შეზღუდვა, ტკივილის მართვა და აღდგენის შემდგომი ვარჯიშებიც ინდივიდუალურად უნდა დაიგეგმოს. [2]

პრევენციის შესახებ მტკიცებულებას შეზღუდვები აქვს

DachsLife კვლევაში ზოგი აქტივობისა და დისკის დაავადების კავშირი გამოვლინდა, მაგრამ დაკვირვებითი მონაცემი მიზეზშედეგობრივ კავშირს ვერ ამტკიცებს. მაგალითად, უკვე დაავადებული ძაღლის მოძრაობას პატრონი თავადაც ზღუდავს. ამიტომ კვლევის ცალკეული შედეგით ნუ დაასკვნით, რომ ხტომა დაავადებისგან იცავს ან კონკრეტული დანამატი მას აუცილებლად იწვევს. [1]

ჯანმრთელი თუ უკვე დაავადებული ტაქსის მოძრაობის გეგმა ექიმთან შეათანხმეთ. კვლევის ავტორებიც აღნიშნავენ, რომ დისკის დაავადების საუკეთესო პრევენციაზე მეტი ხარისხიანი კვლევაა საჭირო. ზურგის პრობლემისგან დაცვის დაპირება მხოლოდ ერთი ჩვევის შეცვლით ან პროდუქტის მიცემით მეცნიერულ გარანტიას ვერ იძლევა. [1]

ლაფორას დაავადება და უნებლიე შეკრთომა

ლაფორას დაავადება პროგრესირებადი მემკვიდრეობითი ნევროლოგიური მდგომარეობაა. განსაკუთრებით კარგადაა აღწერილი მინიატურულ უხეშბეწვიან ტაქსაში. ნიშნები ხშირად ზრდასრულ ასაკში იწყება: უეცარი უნებლიე შეკრთომა ან კუნთის მოძრაობა, რომელიც ზოგჯერ ხმამ ან სინათლემ შეიძლება გამოიწვიოს. მოგვიანებით შესაძლოა კრუნჩხვა, ქცევის ცვლილება და კოორდინაციის დარღვევაც განვითარდეს. [3] [4]

ახალი ეპიზოდი სხვა მიზეზებსაც შეიძლება ჰქონდეს. ექიმს ზუსტად აღუწერეთ, რას აკეთებდა ძაღლი და რეაგირებდა თუ არა თქვენზე. ვიდეო მხოლოდ მაშინ გადაიღეთ, თუ ეს უსაფრთხოა და დახმარებას არ აყოვნებს. ლაფორას დაავადების შესაბამისი გენეტიკური ტესტი მემკვიდრეობითი ფორმის შეფასებას ეხმარება; იგი ყველა შეკრთომისა და კრუნჩხვის მიზეზს არ ამოწმებს. [3]

რას ვკითხოთ ლაბორატორიასა და ექიმს?

ლაფორას კვლევის პასუხი კონკრეტული ლაბორატორიის მეთოდის გათვალისწინებით განიხილეთ. მისურის უნივერსიტეტის აღწერილი მეთოდი დაავადებასთან დაკავშირებული ორი ასლის მქონე ძაღლს არჩევს, მაგრამ ნორმალურისა და მატარებლის გარჩევას ვერ უზრუნველყოფს. გამრავლების დაგეგმვისთვის ეს შეზღუდვა მნიშვნელოვანია. კლინიკური ნიშნების შეფასება გენეტიკური პასუხის მიღებამდე არ უნდა გადაიდოს. [3]