ღვიძლის დაავადებები კატებსა და ძაღლებში: ნიშნები, ანალიზები და დახმარებაახალი

რას ნიშნავს „ღვიძლის დაავადება“

ღვიძლის დაავადება (liver disease) სხვადასხვა მდგომარეობის საერთო სახელია. ღვიძლი ნაღვლისა და სისხლის შედედებისთვის საჭირო ცილების წარმოქმნასა და წამლების გადამუშავებაში მონაწილეობს. დაზიანების მიზეზი და ორგანოს დარჩენილი ფუნქცია განსაზღვრავს, რა დახმარება სჭირდება ცხოველს. [1]

ერთი სიმპტომი სხვადასხვა მიზეზს შეიძლება ჰქონდეს

შესაძლო მიზეზებია ანთება, ინფექცია, წამლით ან ტოქსინით დაზიანება, ნაღვლის გზის პრობლემა, სისხლძარღვოვანი დარღვევა და სიმსივნე. „ჰეპატიტი“ მხოლოდ ანთებას აღნიშნავს, პორტოსისტემური შუნტი კი სისხლის მიმოქცევის განსხვავებული პრობლემაა. მათ ერთნაირი მკურნალობა არ აქვთ. [1]

კატაში მნიშვნელოვანია ღვიძლის ლიპიდოზიც, ანუ ცხიმის დაგროვებით გამოწვეული დაავადება, რომელიც ხშირად კვების შეწყვეტას მოსდევს. ზოგჯერ ღვიძლში ცვლილება სხვა ორგანოს დაავადებას ახლავს, მაგალითად ფარისებრი ჯირკვლის პრობლემას. ამიტომ მარტო „ღვიძლის წამლის“ შერჩევა საკმარისი არ არის. [2] [4]

რას შეიძლება შეამჩნევდეს პატრონი

ნიშნები შეიძლება იყოს მადის დაკარგვა, გახდომა, ღებინება, წყურვილისა და შარდვის ცვლილება, მოდუნება ან მუცლის გადიდება. ადრეული დაავადება ზოგჯერ აშკარა ნიშნების გარეშეც მიმდინარეობს. ამ ცვლილებებს სხვა მიზეზებიც აქვს, ამიტომ მხოლოდ გარეგნობის მიხედვით თვითდიაგნოზი სანდო არ იქნება. [1]

მომატებული ფერმენტი ღვიძლის უკმარისობას არ ნიშნავს

ანალიზში ალანინამინოტრანსფერაზა, შემოკლებით (ALTალანინამინოტრანსფერაზაalanine aminotransferase), და ტუტე ფოსფატაზა ფერმენტების მაჩვენებლებია. მათი მატება დაზიანებაზე ან სხვა პროცესზე მიანიშნებს, მაგრამ უშუალოდ ღვიძლის ფუნქციას არ ზომავს. ერთი მაღალი რიცხვი არც ჰეპატიტს ადასტურებს და არც ორგანოს უკმარისობას. [3]

ექიმი ითვალისწინებს ასაკს, მიღებულ წამლებს, ლაბორატორიის საზღვრებსა და დროში ცვლილებას. ფერმენტის შემცირებაც ყოველთვის გამოჯანმრთელების დამადასტურებელი არ არის. შედეგი უნდა შეფასდეს ცხოველის მდგომარეობასთან და დანარჩენ კვლევებთან ერთად; წინა პასუხები შეინახეთ და ერთმანეთს შეადარებინეთ. [3]

რატომ შეიძლება სხვადასხვა კვლევა გახდეს საჭირო

სისხლისა და შარდის კვლევები, ულტრაბგერა და ზოგჯერ ქსოვილის ნიმუშის გამოკვლევა განსხვავებულ კითხვებს პასუხობს. გამოსახულება ღვიძლის, ნაღვლის ბუშტისა და სადინრების შეფასებაში გვეხმარება; ბიოფსია კი დაავადების ტიპის დაზუსტებისთვის შეიძლება გახდეს საჭირო. კვლევების რიგი ცხოველის მდგომარეობას უნდა მოერგოს. [1] [2]

ფუნქციის შესაფასებლად ექიმმა შეიძლება ნაღვლის მჟავებიც გამოიკვლიოს. ესეც საერთო სურათის ნაწილია და ყველა შემთხვევაში საბოლოო დიაგნოზს ვერ იძლევა. უზმოდ ყოფნა თუ სხვა მომზადება მხოლოდ კლინიკის კონკრეტული მითითებით დაგეგმეთ, განსაკუთრებით პატარა ან ავადმყოფ ცხოველში. [3]

მკურნალობა მიზეზსა და გართულებებზეა დამოკიდებული

ზოგ ცხოველს სტაციონარი და სითხე სჭირდება, სხვას მიზეზზე მიმართული ხანგრძლივი მკურნალობა ან ქირურგიული დახმარება. დანამატი აუცილებელ კვლევასა და ძირითად მკურნალობას ვერ ჩაანაცვლებს. ექიმს უთხარით ყველა წამალი, მცენარეული საშუალება და შესაძლო მოწამვლა; თვითნებურად არაფერი დაუმატოთ. [1] [2]

კვების შეწყვეტა უსაფრთხო გამოსავალი არ არის

კატაში უმადობამ ღვიძლის ცხიმოვანი დაავადების განვითარებას შეიძლება შეუწყოს ხელი. ნუ დაელოდებით, რომ შიმშილით სასურველ საკვებს „მიეჩვევა“. თუ ჭამას წყვეტს, დაუკავშირდით ექიმს და განიხილეთ კვებითი დახმარება; ზოგჯერ ზონდით კვებაც საჭიროა. თან უნდა მოიძებნოს უმადობის გამომწვევი მიზეზი. [4]

ყველა ღვიძლის დაავადებას ერთი დიეტა არ შეესაბამება. ცილის, ცხიმის, მინერალებისა და ვიტამინების ცვლილება კონკრეტულ მდგომარეობას უნდა დაეყრდნოს. სხვა ცხოველისთვის დანიშნული სამკურნალო საკვები ან ვიტამინების თვითნებური დამატება თქვენს ცხოველს ავტომატურად არ მოუხდება. [2]

როგორ მოემზადოთ ვიზიტისა და შემდგომი კონტროლისთვის

წაიღეთ ანალიზები და პრეპარატების სია. ჩაინიშნეთ, როდის შეიცვალა მადა, წონა, წყურვილი ან ქცევა. ექიმთან დააზუსტეთ შემდეგი კვლევის დრო და ნიშნები, რომელთა შემთხვევაშიც დაგეგმილ ვიზიტამდე უნდა დაუკავშირდეთ. პროგნოზი მიზეზსა და დაზიანების ხარისხზეა დამოკიდებული. [1]