ვეტერინარებისთვისვეტერინარებს
მთავარივეტერინარებისთვისკატის პანლეიკოპენია: დიაგნოსტიკა, მკურნალობა და ინფექციის კონტროლი

პროფესიული მასალა

კატის პანლეიკოპენია: დიაგნოსტიკა, მკურნალობა და ინფექციის კონტროლი

კატის პანლეიკოპენია სიცოცხლისთვის საშიში პარვოვირუსული ინფექციაა.

პროფესიული მასალა ვეტერინარებისთვის. არ გამოიყენოთ თქვენი ცხოველის თვითმკურნალობისთვის. საჯარო სტატია ამ თემაზე: კატის ჭირი - პანლეიკოპენია და პარვოვირუსი
სარჩევი

პროფესიული მასალა ვეტერინარებისთვის
წყაროების ბოლო გადამოწმება: 2026 წლის 2 ნოემბერი
სტატუსი: შესწორებული სარედაქციო ვერსია; დამოუკიდებელი ვეტერინარული რეცენზია არ ჩატარებულა.

კატის პანლეიკოპენია სიცოცხლისთვის საშიში პარვოვირუსული ინფექციაა. მართვა მოიცავს პერფუზიის აღდგენას, სითხისა და ელექტროლიტების დანაკარგის ჩანაცვლებას, მეორეული ბაქტერიული ინფექციის მართვას, ღებინებისა და ტკივილის კონტროლს, კვებით მხარდაჭერასა და იზოლაციას.

სტატიაში დოზები მითითებულია მოქმედი ნივთიერების მასით, შეყვანის გზითა და ინტერვალით. ეს არ არის ყველა ასაკისა და მდგომარეობის პაციენტისთვის უცვლელი დანიშნულება. განსაკუთრებით ნეონატებში, ორგანოთა დისფუნქციისა და შოკისას საჭიროა ინდივიდუალური კორექცია. მონაცემების ნაკლებობა უსაფრთხოების დადასტურებას არ ნიშნავს. უცხოური ინსტრუქცია საქართველოს რეგისტრაციის სტატუსს არ განსაზღვრავს.

1. მთავარი 5 წუთში

  • ახალგაზრდა ან არასრულად ვაქცინირებულ კატაში მწვავე მოდუნება, უმადობა, ცხელება, ღებინება და გაუწყლოება FPV-ზე ეჭვს აჩენს. მძიმე შემთხვევაში ვითარდება ჰიპოთერმია, ჰიპოგლიკემია და შოკი. დიარეა ყოველთვის არ არის. [1]
  • დადებითი ანტიგენის ტესტი შესაბამის ნიშნებთან ერთად დიაგნოზს ძლიერ ამყარებს. უარყოფითი ინფექციას არ გამორიცხავს: იზოლაცია გრძელდება და განიხილეთ PCR. [2, 3]
  • სპეციფიკური მკურნალობა დადასტურებული არ არის. საფუძველია დამხმარე თერაპია, პარენტერალური ანტიბიოტიკი, ღებინების კონტროლი და ადრეული კვება. [1, 2]
  • პროგნოზი სერიოზულია: საავადმყოფოში გადარჩენის მაჩვენებლები 20-დან 51 პროცენტამდე მერყეობს. [1]
  • ვირუსი გარემოში თვეების განმავლობაში ინარჩუნებს ინფექციურობას და ბევრ გავრცელებულ სადეზინფექციო საშუალებას უძლებს. [2]

2. პირველი 30 წუთი

გადაუდებელი მოქმედება: მაღალი კლინიკური ეჭვისას პაციენტი დაუყოვნებლივ მოათავსეთ იზოლაციაში. სტაბილიზაცია არ უნდა დაელოდოს PCR-ის პასუხს. უარყოფითი ანტიგენის სწრაფი ტესტი ინფექციას არ გამორიცხავს. [2, 3]
  1. პერფუზია: ჰიპოვოლემიისას დაბალანსებული იზოტონური კრისტალოიდი 5 მლ/კგ IV ან IO, 15 წუთში. ყოველი ბოლუსის შემდეგ შეაფასეთ პასუხი; განმეორება ავტომატური არ არის. [5]
  2. ჰიპოთერმია: მცირე ბოლუსებს შეუთავსეთ კონტროლირებული აქტიური გათბობა. [5]
  3. გლუკოზა: გაზომეთ დაუყოვნებლივ. სიმპტომური ჰიპოგლიკემიისას დექსტროზა 0.25 გ/კგ IV, 2-5 წუთში, ანუ 12.5% ხსნარის 2 მლ/კგ. [5]
  4. ნიმუშები: სისხლის საერთო ანალიზი, გლუკოზა, ელექტროლიტები და ფეკალური ანტიგენის ტესტი. კალიუმი მიეცით მხოლოდ გაზომვის შემდეგ.
  5. ანტიბიოტიკი და ანტიემეტიკი: დაიწყეთ სტაბილიზაციასთან ერთად, მე-7 ნაწილის მიხედვით. [1]

3. ეტიოლოგია და პათოგენეზი

FPV უგარსო დნმ-ვირუსია. კატებში დაავადება ძაღლის პარვოვირუსის ზოგი ვარიანტითაც შეიძლება იყოს გამოწვეული. ვირუსი აზიანებს სწრაფად გამრავლებად უჯრედებს: ნაწლავის კრიპტების ეპითელიუმს, ლიმფოიდურ ქსოვილსა და ძვლის ტვინს. ბარიერის დაზიანება და ნეიტროპენია ხელს უწყობს ბაქტერიულ ტრანსლოკაციასა და სეფსისს. საშვილოსნოსშიდა ან პერინატალური ინფექცია დაკავშირებულია რეპროდუქციულ დანაკარგებსა და ნათხემის ჰიპოპლაზიასთან. [2]

4. დიაგნოსტიკა

დააზუსტეთ ვაქცინის სახელი და თარიღები, ჯგუფური ავადობა, კონტაქტები და ახალი ცხოველების შემოყვანა. აღრიცხეთ მასა, ტემპერატურა, ცნობიერება, პერფუზია, წნევა, ჰიდრატაცია, სუნთქვა და ტკივილი.

საწყისად შეაფასეთ სისხლის საერთო ანალიზი ლეიკოციტური ფორმულითა და ნაცხით, გლუკოზა, ელექტროლიტები, თირკმლის მაჩვენებლები, საერთო ცილა და ალბუმინი. მძიმე პაციენტში განიხილეთ სისხლის გაზები, ლაქტატი და კოაგულაცია. ლეიკოპენია დიაგნოზს მხარს უჭერს, მაგრამ მისი არარსებობა ინფექციას არ გამორიცხავს. [1, 2]

გარემოებაინტერპრეტაცია და მოქმედება
შესაბამისი ნიშნები და დადებითი ფეკალური ანტიგენიძლიერ ამყარებს დიაგნოზს; გააგრძელეთ იზოლაცია და მართვა
შესაბამისი ნიშნები და უარყოფითი ანტიგენიშეინარჩუნეთ იზოლაცია; განიხილეთ PCR და განმეორებითი ნიმუში
ახლახან ჩატარებული ცოცხალი მოდიფიცირებული ვაქცინაციადადებითი ანტიგენი ან PCR შეიძლება ვაქცინურ ვირუსსაც ასახავდეს; ლაბორატორიას მიაწოდეთ ისტორია
დადებითი PCR კლინიკურად ჯანმრთელ კატაშიშედეგი შეაფასეთ ექსპოზიციასთან, ვაქცინაციასა და მეთოდთან ერთად

Jacobson-ის კვლევაში ფეკალური SNAP-ის მგრძნობელობა 55% იყო. ეს კონკრეტული ტესტისა და პოპულაციის შედეგია. [4] ABCD ვაქცინასთან დაკავშირებული დადებითი შედეგების შესაძლებლობას მინიმუმ ოთხ კვირამდე აღწერს; ეს არ ნიშნავს, რომ ამ პერიოდში ყველა დადებითი პასუხი ვაქცინით აიხსნება. [2]

დიფერენციულად გასათვალისწინებელია სეფსისი, სალმონელოზი, მძიმე პარაზიტოზი და სხვა სისტემური დაავადებები. შეუჩერებელი ღებინების, დილატაციის ან მნიშვნელოვანი მუცლის ტკივილისას გამოიკვლიეთ ობსტრუქცია და სხვა გართულებები. ულტრაბგერითი ცვლილებები FPV-სთვის სპეციფიკური არ არის. [1, 2]

5. ჰოსპიტალიზაცია და საწყისი სტაბილიზაცია

ჰიპოპერფუზია, მნიშვნელოვანი გაუწყლოება, განმეორებითი ღებინება, ჰიპოგლიკემია, ჰიპოთერმია და მძიმე ელექტროლიტური დარღვევა ჰოსპიტალიზაციის საფუძველია. მძიმე შემთხვევას ღამის მონიტორინგიც სჭირდება; შესაბამისი რესურსის არქონისას განიხილეთ გადაყვანა. [3]

ჰიპოვოლემიურ კატაში დაბალანსებული იზოტონური კრისტალოიდის საწყისი ბოლუსია 5 მლ/კგ IV ან IO, 15 წუთში. ეს AAHA-ს 5-10 მლ/კგ დიაპაზონის კონსერვატიული არჩევანია. ყოველი ბოლუსის შემდეგ შეაფასეთ პასუხი; განმეორება ავტომატური არ არის. ჰიპოთერმიულ კატაში მცირე ბოლუსებს შეუთავსეთ კონტროლირებული აქტიური გათბობა. სითხის 40-42°C-მდე გათბობა აღწერილია, მაგრამ სხვა გათბობასა და ტემპერატურის მონიტორინგს ვერ ცვლის. სითხეზე არასაკმარისი პასუხისას ხელახლა შეაფასეთ ჰიპოვოლემია, ვაზოდილატაცია და ვაზოპრესორის საჭიროება. [5]

6. რეჰიდრატაცია და მეტაბოლური კორექცია

სითხის გეგმა

დეფიციტი, მლ = მასა, კგ × გაუწყლოების წილი × 1000.

2 კგ კატაში 8% გაუწყლოება 160 მლ-ს შეესაბამება. კორექცია ჩვეულებრივ იგეგმება 12-24 საათზე. ზრდასრული კატის შენარჩუნების საწყისი შეფასებაა 40 მლ/კგ/დღე; კნუტისთვის AAHA იძლევა ზრდასრულის დოზა × 2.5. დაუმატეთ გაზომილი მიმდინარე დანაკარგები და ჩათვალეთ ყველა შეყვანილი სითხე. [5]

ჰიპოგლიკემია

დადასტურებული სიმპტომური ჰიპოგლიკემიისას: დექსტროზა 0.25 გ/კგ IV, 2-5 წუთში, შემდეგ გლიკემიისა და კლინიკური პასუხის დაუყოვნებელი განმეორებითი შეფასება. ეს AAHA-ს 0.25-0.5 გ/კგ დიაპაზონის ქვედა საწყისი დოზაა. განმეორება ან დოზის გაზრდა პასუხზეა დამოკიდებული. [5]

ერთმნიშვნელოვანი განზავება: 50%-იანი დექსტროზის ერთი მოცულობა + თავსებადი გამხსნელის სამი მოცულობა = 12.5% ხსნარი. ამ საბოლოო ხსნარის 2 მლ/კგ შეიცავს 0.25 გ/კგ დექსტროზას. 50%-იანი კონცენტრატი პირდაპირ არ შეიყვანოთ. საჭიროებისას გაგრძელდეს ტიტრირებული ინფუზია; კონცენტრაციას განსაზღვრავს გლიკემია და სითხის სიჩქარე. [5]

კალიუმი

კალიუმი არ ინიშნება მხოლოდ დიარეის საფუძველზე. ჯერ გაზომეთ შრატის კალიუმი და შეაფასეთ თირკმლის ფუნქცია და შარდის გამოყოფა. ჰიპერკალიემიისას KCl არ დაამატოთ.

ჰიპოკალიემიის კორექციის დოზა ინდივიდუალურია. დამატებული KCl-ის მიწოდებამ 0.5 mEq/კგ/საათს არ უნდა გადააჭარბოს; ეს ზედა ზღვარია და არა საწყისი სამიზნე. გამოიყენეთ ზუსტი ტუმბო, კარგად აურიეთ ხსნარი, აკონტროლეთ კალიუმი და საჭიროებისას ECG. კალიუმით გამდიდრებული სითხე ბოლუსად არ გამოიყენოთ. [5]

დოზები ვეტერინარისთვისაა. ამ ცხრილით ცხოველს წამალი თავად არ მისცეთ.

შრატის კალიუმი, mEq/ლშემოთავაზებული დოზა, mEq/კგ/საათი
2.0-ზე ნაკლები0.5
2.0-2.50.3-0.4
2.6-30.2-0.25
3.1-3.50.1-0.15
3.5-ზე მეტი0.05

დამატებული KCl, mEq/ლ = არჩეული დოზა, mEq/კგ/საათი × მასა, კგ × 1000 ÷ სითხის სიჩქარე, მლ/საათი.

AAHA-ს ცხრილის mEq/ლ სვეტი 10 კგ ძაღლზეა გათვლილი, ამიტომ კატისთვის გამოიყენეთ ეს ფორმულა. [5] ინფუზიის სიჩქარის შეცვლისას მიწოდებული კალიუმიც თავიდან გამოთვალეთ. გაითვალისწინეთ სხვა ხსნარებიდან მიღებული კალიუმი.

7. პრეპარატები: დოზა, გზა და ასაკობრივი საზღვრები

IV: ინტრავენურად; SC: კანქვეშ; IM: კუნთში. ქვემოთ შერჩეული დოზები წყაროების დიაპაზონებშია. ცხრილი ნეონატებისთვის დამოუკიდებელ დანიშნულებად არ გამოიყენება.

ბრენდები მაგალითებია და არა რეკომენდაცია; მთავარია მოქმედი ნივთიერება. ჩამოთვლილია მხოლოდ ის პროდუქტები, რომელთა შემადგენლობა შემოწმდა. საქართველოს სტატუსი აღებულია 2026 წლის 2 ნოემბრის მონაცემებით ვეტერინარული და ადამიანის პრეპარატების რეესტრებიდან, ამიტომ გამოყენებამდე გადაამოწმეთ მიმდინარე სტატუსი და ეტიკეტი. ცარიელი უჯრა ნიშნავს, რომ შემოწმებული პროდუქტი ვერ დავასახელეთ.

დოზები ვეტერინარისთვისაა. ამ ცხრილით ცხოველს წამალი თავად არ მისცეთ.

პრეპარატი და მიზანიბრენდები (მაგალითები)შერჩეული რეჟიმიპირობები
ამპიცილინი/სულბაქტამი, სავარაუდო მეორეული ბაქტერიული ინფექციაSpeybact 1000 მგ + 500 მგ (ადამიანის; საქართველოში სტატუსი შეჩერებულია)30 მგ/კგ IV ყოველ 8 საათში, ორივე კომპონენტის ჯამური მასით2:1 კომბინაციისას ეს არის 20 მგ/კგ ამპიცილინი + 10 მგ/კგ სულბაქტამი. თირკმლის დისფუნქციისა და ნეონატალური ასაკისას რეჟიმი ცალკე შესაფასებელია. [6, 7]
მარბოფლოქსაცინი, საჭირო დამატებითი გრამუარყოფითი დაფარვაMarboflex 100 მგ/მლ (ვეტერინარული; საქართველოში რეგისტრაცია 2026 წლის 22 ნოემბრამდე; კატაზე ჩვენება და IV გზა ეტიკეტზე გადაამოწმეთ)2 მგ/კგ IV ყოველ 24 საათშიმხოლოდ კატისთვის ვარგისი IV ფორმით; ამ სტატიის ფიქსირებული მაგალითი შეზღუდულია 16 კვირის და უფროსი პაციენტებით. FPV-სეფსისში ეს კლინიკური ექსტრაპოლაციაა. დამატება ავტომატური არ არის. [8]
მაროპიტანტი, ღებინებაCerenia, Maropitant Bioveta, Shieria, 10 მგ/მლ (ვეტერინარული)1 მგ/კგ IV 1-2 წუთში ან SC, ყოველ 24 საათში, მაქსიმუმ 5 დღეგადამოწმებული აშშ-ის ინსტრუქცია ეხება 4 თვისა და უფროს კატებს. 16 კვირაზე უმცროსებში უსაფრთხოება დადგენილი არ არის. ღვიძლის დაავადებისას სიფრთხილეა საჭირო. [9]
ონდანსეტრონი, ღებინებაOndansetron Accord, Zondaron, Ono, Yunorm, Ondanike, 2 მგ/მლ (ადამიანის)0.5 მგ/კგ ნელა IV ყოველ 8 საათშიშერჩეული რეჟიმი ISFM-ის ფელინურ დიაპაზონშია; FPV-კნუტებში სპეციალურად დამტკიცებული რეჟიმი არ არის. პატარა კნუტში გამოყენება ინდივიდუალურ შეფასებას მოითხოვს. უწყვეტი ინფუზია ამ სტატიაში არ არის რეკომენდებული. [10]
ბუპრენორფინი, სტანდარტული 0.3 მგ/მლ, მსუბუქი ან ზომიერი ტკივილიVetergesic Multidose, Buprecare, 0.3 მგ/მლ (ვეტერინარული; საქართველოში დარეგისტრირებული არ ჩანს)საწყისი დოზა 0.02 მგ/კგ IVგანმეორებამდე ხელახლა შეაფასეთ ტკივილი, სედაცია და სუნთქვა; ფიქსირებული ავტომატური განმეორება არ იგულისხმება. 7 კვირაზე უმცროსებში უსაფრთხოება დადგენილი არ არის. სტანდარტული და ხანგრძლივი მოქმედების ფორმები ურთიერთჩანაცვლებადი არ არის. [11, 12]
მორფინი, ძლიერი ტკივილისაწყისი დოზა 0.1 მგ/კგ ნელა IVმხოლოდ მონიტორინგით; შესაძლებელია ჰისტამინის გამოყოფა, ჰიპოტენზია, გულისრევა და ღებინება. შემდგომი დოზირება ეფუძნება პასუხს. მოქმედების შესაძლო ექვსსაათიანი ხანგრძლივობა განმეორების ფიქსირებული ინტერვალი არ არის. [11]

ამპიცილინ/სულბაქტამის დოზის განმარტება ეფუძნება ცნობარს, რომელიც პირდაპირ ამბობს „total combined“. Ohio State-ის სახელმძღვანელო კატების სეფსისის მართვაში 30 მგ/კგ IV რეჟიმს აღწერს. ეს არ ამტკიცებს კონკრეტული რეჟიმის უპირატესობას FPV-ში. [6, 7]

მოცულობის გამოთვლა: მლ = დოზა, მგ/კგ × მასა, კგ ÷ საბოლოო კონცენტრაცია, მგ/მლ. კომბინირებული ანტიბიოტიკისთვის გამოიყენეთ ორივე კომპონენტის ჯამური კონცენტრაცია. პატარა პაციენტში ძალიან მცირე მოცულობა მოითხოვს თავსებადი განზავების ზუსტ მომზადებას.

კნუტებში გამოყენება

  • ნეონატები: ზრდასრული კატის დოზების ავტომატური გადატანა დაუშვებელია; ასაკი, ორგანოთა მომწიფება და მდგომარეობა ცვლის რეჟიმის არჩევანს.
  • მაროპიტანტი: პატარა კნუტში გამოყენება მხოლოდ პასუხისმგებელი ვეტერინარის სარგებლისა და რისკის შეფასებით. უსაფრთხოების მონაცემების არქონა არ ნიშნავს არც დადასტურებულ უსაფრთხოებას და არც აბსოლუტურ აკრძალვას. [9]
  • მარბოფლოქსაცინი: ზოგი პროდუქტი, მაგალითად Efex-ის ტაბლეტები, 16 კვირაზე უმცროს კატებში უკუნაჩვენებია. საინექციო ფორმის ინსტრუქცია ცალკე გადაამოწმეთ. ამ სტატიის რეჟიმი ამ ასაკზე არ ვრცელდება. [13]
  • ბუპრენორფინი: 7 კვირაზე უმცროსებში გამოყენება ინდივიდუალურია; მძიმე დაავადებაც დამატებითი რისკის შეფასებას მოითხოვს. [12]
  • ონდანსეტრონი: ფელინური ფარმაკოკინეტიკის ერთ-ერთი ძირითადი კვლევა ჯანმრთელ ზრდასრულ კატებში ჩატარდა. მისი მონაცემები ნეონატებში დამტკიცებულ რეჟიმს არ ადგენს. [14]

8. მკურნალობის პრაქტიკული თანმიმდევრობა

პაციენტი შოკის გარეშე

უზრუნველყავით იზოლაცია, საჭიროებისას IV წვდომა, რეჰიდრატაცია, მიზნობრივი ელექტროლიტური კორექცია, ასაკისა და მდგომარეობის მიხედვით შერჩეული ანტიემეტიკი, ტკივილის კონტროლი და კვება. კლინიკური FPV-ისას პარენტერალური ანტიმიკრობული თერაპიის მიზანია ტრანსლოკაციასთან დაკავშირებული ბაქტერიული გართულებების მართვა. [1, 2]

ამპიცილინ/სულბაქტამის ცხრილში მოცემული რეჟიმი ერთ-ერთი ემპირიული არჩევანია. არჩევანი უნდა შეესაბამებოდეს მოსალოდნელ პათოგენებსა და ადგილობრივ მგრძნობელობას. ერთი პრეპარატის საკმარისობა მხოლოდ შოკის არარსებობით ვერ განისაზღვრება.

სავარაუდო სეფსისი ან შოკი

პერფუზიის აღდგენასა და მეტაბოლურ კორექციას შეუთავსეთ დროული პარენტერალური ანტიბიოტიკი. თუ შესაძლებელია, კულტურის ნიმუში აიღეთ პირველ დოზამდე, მნიშვნელოვანი დაყოვნების გარეშე. ბეტა-ლაქტამზე დამატებითი გრამუარყოფითი დაფარვა შეარჩიეთ სიმძიმის, ასაკის, ფორმულაციისა და რეზისტენტობის მიხედვით. ცხრილში მოცემული მარბოფლოქსაცინი მხოლოდ განსაზღვრული ასაკობრივი ჯგუფის მაგალითია. მძიმე კნუტისთვის ამ სქემის ავტომატური გადატანა დაუშვებელია. [1, 8]

სპექტრი და მკურნალობის ხანგრძლივობა გადააფასეთ კლინიკური პასუხით, ნეიტროფილებით, კულტურითა და ორგანოთა ფუნქციით. ამინოგლიკოზიდის გამოყენებამდე გაუწყლოების კორექცია აუცილებელია, თუმცა რეჰიდრატაცია ნეფროტოქსიკურობის ყველა რისკს არ ხსნის. [1]

პროკინეტიკები

მეტოკლოპრამიდი რუტინულ ცხრილსა და საწყის სქემებში არ შედის. შეიძლება განიხილებოდეს შეფასებული ფუნქციური გასტროპარეზის ან ჰიპომოტილობისას, მექანიკური გაუვალობის, სისხლდენისა და პერფორაციის გამორიცხვის შემდეგ. უხვი დიარეა მოტორიკის შეფასებას ვერ ცვლის; ღებინება თავისთავად პროკინეტიკის ჩვენება არ არის. [10, 15]

9. კვებითი მხარდაჭერა

კვება დაიწყეთ კარდიოვასკულური სტაბილიზაციისა და ძირითადი მეტაბოლური დარღვევების კორექციის შემდეგ. ხანგრძლივი შიმშილი ღებინების მართვის მეთოდი არ არის.

RER, კკალ/დღე = 70 × მასა, კგ^0.75.

ამტანობისას პირველი სამი დღის საწყისი სამიზნეებია RER-ის დაახლოებით ⅓, ⅔ და სრული RER. 2 კგ კატისთვის ეს დაახლოებით 39, 79 და 118 კკალია. ზრდადი კნუტის შემდგომი მოთხოვნილება მეტია; RER საწყისი ჰოსპიტალური სამიზნეა და არა ზრდის სრული რაციონი. [10]

კვების განახლების სინდრომი: ძლიერ გამოფიტულ და ხანგრძლივად მოშიმშილე პაციენტში დაიწყეთ არაუმეტეს 20% RER-ით პირველ დღეს და გაზარდეთ ნელა, კლინიკური პასუხის მიხედვით. აკონტროლეთ ფოსფორი, კალიუმი, მაგნიუმი და გლუკოზა. [10]

არასაკმარისი ნებაყოფლობითი კვებისას განიხილეთ ზონდი. მის გამოყენებას სჭირდება მდებარეობის გადამოწმება და რეგურგიტაციისა და ასპირაციის მონიტორინგი. [10]

10. მონიტორინგი

არასტაბილურ პაციენტში პერფუზია და სუნთქვა ფასდება განმეორებით, ბოლუსის შემდეგ აუცილებლად. მაღალი სითხითი გადატვირთვის რისკისას AAHA ურჩევს შეფასებას მინიმუმ ყოველ ორ საათში, სუნთქვის სიხშირის შემოწმებას ყოველ 1-2 საათში და აწონვას დღეში 2-3-ჯერ. ჩაწერეთ მიღებული მოცულობები, დიურეზი და კუჭ-ნაწლავის დანაკარგები. კნუტში სისხლის აღების მოცულობაც აღრიცხეთ. [5]

გლუკოზისა და ელექტროლიტების განმეორების ინტერვალი უნდა ჩაიწეროს ინდივიდუალურ დანიშნულებაში, დარღვევის სიმძიმისა და კორექციის სიჩქარის მიხედვით. მძიმე ჰიპოგლიკემიისას არ დაელოდოთ გეგმურ ანალიზს, თუ კლინიკური პასუხი არასაკმარისია.

მდგრადი ჰიპოპერფუზია, ახალი სუნთქვითი გაძნელება, დიურეზის შემცირება, განმეორებითი ჰიპოგლიკემია, მზარდი ტკივილი ან ცნობიერების გაუარესება დაუყოვნებლივ გადახედვას მოითხოვს.

11. ტრანსფუზია და დამატებითი თერაპია

ანემიისას ტრანსფუზიის საჭიროება ფასდება ჟანგბადის მიწოდების დეფიციტისა და კლინიკური მდგომარეობის მიხედვით. მთლიანი სისხლი ავტომატურად ყველა ანემიის საუკეთესო პროდუქტი არ არის; არჩევანი დამოკიდებულია სისხლდენასა და თანმხლებ საჭიროებებზე. პლაზმა გამოიყენება შესაბამისი კოაგულაციური ჩვენებით და არა ალბუმინის ასამაღლებლად რუტინულად. [16]

დონორსა და რეციპიენტში განსაზღვრეთ სისხლის ჯგუფი და შეაფასეთ ჯვარედინი თავსებადობა. რეაქცია პირველივე ტრანსფუზიის დროსაც შესაძლებელია. საჭიროა დონორის ინფექციური სკრინინგი და რეაქციების მონიტორინგი. [16]

პარაზიტოზს უმკურნალეთ შეფასების და ამტანობის მიხედვით. ინტერფერონ-ომეგა, ფილგრასტიმი და პასიური იმუნოთერაპია სტანდარტულ მხარდაჭერას ვერ ცვლის. ფილგრასტიმზე არსებობს მცირე კლინიკური კვლევები, თუმცა რუტინული სარგებელი და ოპტიმალური რეჟიმი დამაჯერებლად დადგენილი არ არის; ამ სტატიაში მისი დოზა არ ინიშნება. [1, 17]

12. პროგნოზი

პროგნოზი ეფუძნება კლინიკურ დინამიკას. 177 თავშესაფრის კატის კვლევაში გაწერამდე გადარჩა 36 კატა, ანუ 20.3%; ეს კონკრეტული პოპულაციის შედეგია. არასასურველ შედეგთან დაკავშირებული იყო დაბალი მასა, ჰიპოთერმია და მოდუნება. ლეიკოპენიის პროგნოზული მნიშვნელობა გამოიკვეთა მესამე დღიდან. ეს მაჩვენებლები ინდივიდუალური შედეგის გარანტია ან მკურნალობის შეწყვეტის დამოუკიდებელი საფუძველი არ არის. [18]

13. კლინიკური შეცდომები, რომლებიც უნდა ავიცილოთ

შიმშილი ღებინების გამო

  • რატომ არის საშიში: საკვების ხანგრძლივი შეზღუდვა ამწვავებს კვებით დეფიციტს და აუარესებს გამოჯანმრთელებას.
  • სწორი მიდგომა: აკონტროლეთ ღებინება და კვება დაიწყეთ ან განაახლეთ რაც შეიძლება ადრე, მცირე ულუფებით. [1, 2]

არასტეროიდული ანთების საწინააღმდეგო საშუალება ჰიპოვოლემიურ კატაში

  • რატომ არის საშიში: ჰიპოვოლემია, ჰიპოტენზია და კუჭ-ნაწლავის დაავადება ამ ჯგუფის უკუჩვენებებს შორისაა.
  • სწორი მიდგომა: ტკივილისთვის გამოიყენეთ ოპიოიდი. [11]

კანქვეშა სითხე შოკურ პაციენტში

  • რატომ არის საშიში: ჰიპოვოლემიას სწრაფი სისხლძარღვშიდა შევსება სჭირდება.
  • სწორი მიდგომა: IV ან IO ბოლუსები; მცირე კნუტებში IO. კანქვეშა სითხე მხოლოდ შერჩეული მსუბუქი შემთხვევებისთვისაა. [1, 2, 5]

ტოქსიკური ანტიბიოტიკები

  • რატომ არის საშიში: ამინოგლიკოზიდები გაუწყლოებულ პაციენტში პრობლემურია. ენროფლოქსაცინი კატებში დაკავშირებულია ბადურის დეგენერაციასა და სიბრმავესთან; შემთხვევების უმეტესობა ეტიკეტზე მაღალ დოზებს უკავშირდებოდა, მაგრამ არა ყველა.
  • სწორი მიდგომა: ამინოგლიკოზიდი მხოლოდ რეჰიდრატაციის შემდეგ; სხვა არჩევანი მე-7 ნაწილშია. [1, 27]

არაეფექტური დეზინფექცია

  • რატომ არის საშიში: 60%-მდე ეთანოლი გამხმარ პარვოვირუსებზე თითქმის არ მოქმედებდა, მეოთხეული ამონიუმის ნაერთებმა კი ძაღლისა და კატის პარვოვირუსი არ დააინაქტივა.
  • სწორი მიდგომა: იხილეთ მე-14 ნაწილის ცხრილი. [22, 23, 24]

იმედი უარყოფით სწრაფ ტესტზე

  • რატომ არის საშიში: ტესტის მგრძნობელობა შეზღუდულია და ვირუსის გამოყოფა წყვეტილი.
  • სწორი მიდგომა: შესაბამისი ნიშნების მქონე კატას მოეპყარით როგორც ინფექციურს და განიხილეთ PCR. [3]

14. იზოლაცია და დეზინფექცია

გამოყავით ავადმყოფი, ექსპოზირებული და არაექსპონირებული კატები. გამოიყენეთ ცალკე ინვენტარი, დამცავი ტანსაცმელი და სუფთა ზონიდან დაბინძურებულისკენ მუშაობის წესი. დეზინფექციამდე მოაშორეთ ორგანული მასალა. [3]

ბრენდები მაგალითებია და არა რეკომენდაცია. პირველი არჩევანია ნატრიუმის ჰიპოქლორიტი.

საშუალებაბრენდი (მაგალითი)ერთმნიშვნელოვანი მომზადებასველი კონტაქტიპირობები
ნატრიუმის ჰიპოქლორიტი, 6%-იანი საწყისი ხსნარისაყოფაცხოვრებო მათეთრებელი1 მოცულობა მათეთრებელი + 31 მოცულობა წყალი; საბოლოოდ დაახლოებით 0.1875%10 წუთიგაწმენდილი თავსებადი ზედაპირი. სხვა საწყის კონცენტრაციას იგივე განზავება არ შეესაბამება. პირდაპირი მონაცემები აქვს FPV-სა და CPV-ზე. [1, 25, 26]
კალიუმის პეროქსიმონოსულფატი, შესაბამისი ფხვნილიVirkon S10 გ პროდუქტი, წყლით საბოლოო მოცულობა 1 ლიტრი, ანუ პროდუქტის 1%-იანი ხსნარი10 წუთიგაწმენდილი ზედაპირი; გამოყენებული პროდუქტის ადგილობრივი ეტიკეტის პირობები გადაამოწმეთ. სხვა პეროქსიმონოსულფატურ ნარევზე ეს რეჟიმი არ გადაიტანოთ. [1, 19, 24]

პროდუქტები, რომელთა შეფასება მხოლოდ აქტიური ნივთიერებით მოხდა

ეს პროდუქტები ზემოთ მოცემული ორი სტრიქონის ტოლფასი არ არის. აქტიური ნივთიერების კვლევა კონკრეტული პროდუქტისა და დროის ვალიდაციას ვერ ცვლის. გამონაკლისია Rescue: მასზე გარემოში პარვოვირუსის კვლევა არსებობს, მაგრამ ზემოთ მოცემულ ორ საშუალებას ის არ ცვლის.

საშუალებაბრენდი (მაგალითი)ერთმნიშვნელოვანი მომზადებასველი კონტაქტიპირობები
პეროქსიმონოსულფატის მარილი 50%, სულფამინის მჟავა 6%, ნატრიუმის დიქლოროიზოციანურატი 1%Dexon Super10 გ პროდუქტი, წყლით საბოლოო მოცულობა 1 ლიტრი, ანუ 1%-იანი ხსნარი10 წუთიშეფასება აქტიური ნივთიერებით, პროდუქტი პარვოვირუსზე შემოწმებული არ არის; 10 წუთი მის ეტიკეტზე არ არის. პროდუქტი კანსა და თვალს მძიმედ აზიანებს. [1, 24, 28]
პერაცეტის მჟავა 4%, წყალბადის ზეჟანგი 17% (კონცენტრატი)Phago'Surf Oxy S50 მლ კონცენტრატი, წყლით საბოლოო მოცულობა 1 ლიტრი, ანუ 5%: დაახლოებით 2000 ppm პერაცეტის მჟავამინიმუმ 30 წუთიშეფასება აქტიური ნივთიერებით, პროდუქტი პარვოვირუსზე შემოწმებული არ არის; კონცენტრაცია და დრო მწარმოებლის მონაცემი არ არის. 1500 ppm 5 წუთში ძაღლის პარვოვირუსს დაახლოებით 2 ლოგით ამცირებს. მეტალს აზიანებს. კონცენტრატი აალებადია და კანსა და თვალს მძიმედ აზიანებს: საჭიროა ხელთათმანი და თვალის დამცავი. შენახვა 5-25°C. [22, 30]
დაჩქარებული წყალბადის ზეჟანგიRescueგანზავება 1:16, ეტიკეტის მიხედვით5 წუთიერთ კვლევაში მათეთრებელი უფრო ეფექტური აღმოჩნდა. [1, 31]
გლუტარალი 9.5%, გლიოქსალი 7.5%, დიდეცილდიმეთილამონიუმის ქლორიდი 9.6%Lysoformin 300050 მლ კონცენტრატი, წყლით საბოლოო მოცულობა 1 ლიტრი, ანუ 5%60 წუთისრული ვირუციდული ტესტები აქვს. აქტიური ნივთიერებით სავარაუდოდ ეფექტურია, პროდუქტი პარვოვირუსზე შემოწმებული არ არის: 5%-ში დაახლოებით 4750 ppm გლუტარალია, 2500 ppm კი 5 წუთში ძაღლის პარვოვირუსს დაახლოებით 3 ლოგით ამცირებს. [22, 29]

ზედაპირი კონტაქტის მთელი დროით სველი უნდა დარჩეს. კატები მოარიდეთ დამუშავების ზონას; საკვებთან კონტაქტის ზედაპირები ჩამორეცხეთ ინსტრუქციის შესაბამისად. ჰიპოქლორიტი არ შეურიოთ მჟავებს, ამიაკს ან სხვა საწმენდებს.

კლინიკური გაუმჯობესება ვირუსის გამოყოფის დასრულებას არ ნიშნავს. უმეტესობაში გამოყოფა უფრო ადრე წყდება, თუმცა ექვს კვირამდეა აღწერილი. იზოლაციის დასრულება განსაზღვრეთ კლინიკური მიმდინარეობის, ტესტირების, გარემოსა და კონტაქტი კატების მგრძნობელობის მიხედვით. [3, 20]

15. ვაქცინაცია და კონტაქტების მართვა

FPV ძირითადი ვაქცინური ანტიგენია. WSAVA-ს 2024 წლის სახლის კატების რეკომენდაცია მოიცავს დაწყებას არა უადრეს 6 კვირისა, განმეორებას 3-4 კვირის ინტერვალით და ბოლო პირველადი დოზის ჩატარებას მინიმუმ 16 კვირაზე. განსაკუთრებით მაღალი რისკისას კურსი გრძელდება 20 კვირამდე. შემდგომი დოზა განიხილება დაახლოებით 26 კვირიდან; FPV-ის შემდგომი რევაქცინაცია ჩვეულებრივ სამწლიანი ინტერვალით ხდება. [21]

თავშესაფრის სქემა ცალკე იგეგმება. ოთხ კვირაზე უმცროსებში ცოცხალი მოდიფიცირებული FPV-ვაქცინა არ გამოიყენება. მაკე და იმუნოკომპრომეტირებულ კატებში არჩევანი მოითხოვს კონკრეტული ვაქცინისა და ეპიდემიოლოგიური რისკის შეფასებას. ვაქცინაცია უკვე კლინიკურად დაავადებული პაციენტის მკურნალობას ვერ ცვლის. [2, 21]

16. გაწერის გეგმა

გაწერა განიხილეთ, როცა პაციენტი ინარჩუნებს პერფუზიას, ტემპერატურასა და გლიკემიას უწყვეტი გადაუდებელი კორექციის გარეშე, ღებინება კონტროლდება და კვება და ჰიდრატაცია უზრუნველყოფილია.

პატრონს გადაეცით წერილობითი დანიშნულება, კვების მოცულობა, იზოლაციისა და დეზინფექციის წესი, ხელახალი ვიზიტის თარიღი და დაბრუნების ნიშნები: განმეორებითი ღებინება, საკვების მიუღებლობა, ძლიერი სისუსტე, კოლაფსი ან სუნთქვის გაძნელება. კლინიკური გამოჯანმრთელება და ინფექციის გავრცელების რისკის დასრულება ცალ-ცალკე განიხილეთ. [20]

წყაროები

ყველა ქვემოთ მითითებული წყარო გადამოწმებულია 2026 წლის 2 ნოემბერს. თარიღი მოცემულია იქ, სადაც გამომცემელი მას ასახელებს.

  1. DeTar L.; რეცენზენტი Carnevale J. Feline Panleukopenia. MSD Veterinary Manual. სრული გადახედვა: ივნისი 2025; განახლება: მარტი 2026. https://www.msdvetmanual.com/digestive-system/infectious-diseases-of-the-gastrointestinal-tract-in-small-animals/feline-panleukopenia
  2. Truyen U. და ABCD-ის კოლეგები. Guideline for Feline Panleukopenia. განახლება: 10.02.2022; გადახედვა: 07.11.2024. https://www.abcdcatsvets.org/guideline-for-feline-panleukopenia/
  3. ASPCApro. Feline Panleukopenia. https://www.aspcapro.org/topics-shelter-medicine-common-diseases/feline-panleukopenia
  4. Jacobson LS. და კოლეგები. Diagnostic testing for feline panleukopenia in a shelter setting: a prospective, observational study. JFMS, 2021. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33847532/
  5. AAHA. 2024 Fluid Therapy Guidelines for Dogs and Cats. გამოყენებულია სექცია 3, სექცია 5 და სექცია 8.
  6. Ford RB., Mazzaferro EM. Charts and Tables. Emergency Care, 2012; ამპიცილინ/სულბაქტამის დოზა მითითებულია კომბინაციის ჯამური მასით. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7167523/
  7. Ohio State University Veterinary Medical Center. Ampicillin-Sulbactam [Companion]. ანტიმიკრობული გამოყენების სახელმძღვანელო. https://ohiostate.pressbooks.pub/osuvmcabxuse/chapter/abx_ampicillin-sulbactam-companion/
  8. University of Zurich, AntibioticScout. Katze: Bakterielle Pneumonie. გამოყენებულია ფელინური პარენტერალური ანტიმიკრობული რეჟიმის წყაროდ; FPV-ზე გამოყენება ექსტრაპოლაციაა. https://www-vetpharm.uzh.ch/Scouts/ab/02000_R006_de.html
  9. Zoetis. Cerenia Injectable Solution: Prescribing Information. https://www.zoetisus.com/content/_assets/docs/vmips/package-inserts/cerenia-injectable-solution-prescribing-information.pdf
  10. Taylor S. და კოლეგები. 2022 ISFM Consensus Guidelines on Management of the Inappetent Hospitalised Cat. JFMS, 2022. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11107985/
  11. Steagall PV. და კოლეგები. 2022 ISFM Consensus Guidelines on the Management of Acute Pain in Cats. JFMS, 2022. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10845386/
  12. VMD. Buprecare 0.3 mg/ml: Summary of Product Characteristics. გადახედვა: მაისი 2026. https://www.vmd.defra.gov.uk/productinformationdatabase/files/SPC_Documents/SPC_206474.PDF
  13. VMD. Efex 10 mg chewable tablets: product leaflet. გადახედვა: ოქტომბერი 2026. https://www.vmd.defra.gov.uk/ProductInformationDatabase/files/QRD_Documents/QRD-Auth_964993.PDF
  14. Quimby JM. და კოლეგები. Oral, subcutaneous, and intravenous pharmacokinetics of ondansetron in healthy cats. J Vet Pharmacol Ther, 2014. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4059788/
  15. MSD Veterinary Manual. Monitoring the Critically Ill Small Animal Using the Rule of 20. https://www.merckvetmanual.com/emergency-medicine-and-critical-care/monitoring-the-critically-ill-small-animal/monitoring-the-critically-ill-small-animal-using-the-rule-of-20
  16. ISFM. 2021 Consensus Guidelines on the Collection and Administration of Blood and Blood Products in Cats. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10741281/
  17. Dascalu MA. და კოლეგები. Filgrastim Efficiency in Cats Naturally Infected with Feline Panleukopenia Virus. 2024. მცირე, უკონტროლო კლინიკური სერია. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11672453/
  18. Porporato F. და კოლეგები. Survival estimates and outcome predictors for shelter cats with feline panleukopenia virus infection. JAVMA, 2018. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29963955/
  19. Virkon S-ის პროდუქტის საინფორმაციო გვერდი. Hund og kat. https://virkons.dk/hund-og-kat/
  20. Cornell University College of Veterinary Medicine, Feline Health Center. Feline Panleukopenia Virus. https://www.vet.cornell.edu/departments-centers-and-institutes/cornell-feline-health-center/health-information/feline-health-topics/feline-panleukopenia-virus
  21. Squires RA. და კოლეგები. 2024 guidelines for the vaccination of dogs and cats. WSAVA. https://wsava.org/wp-content/uploads/2024/04/WSAVA-Vaccination-guidelines-2024.pdf
  22. Rabenau HF. და კოლეგები. Evaluation of a virucidal quantitative carrier test for surface disinfectants. PLoS One, 2014. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24475079/
  23. Kennedy MA. და კოლეგები. Virucidal efficacy of the newer quaternary ammonium compounds. JAAHA, 1995. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/7634062/
  24. Eleraky NZ. და კოლეგები. Virucidal efficacy of four new disinfectants. JAAHA, 2002. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12022408/
  25. Scott FW. Virucidal disinfectants and feline viruses. Am J Vet Res, 1980. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/6245610/
  26. Cavalli A. და კოლეგები. In vitro virucidal activity of sodium hypochlorite against canine parvovirus type 2. Epidemiol Infect, 2018. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30178730/
  27. Weese JS., Weese HE. Enrofloxacin-associated ocular disease in cats: A scoping review. Can Vet J, 2025. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41584252/
  28. Interchemie. Dexon Super. მწარმოებლის გვერდი. https://interchemie.com/disinfectants/dexon-super
  29. Lysoform. Lysoformin 3000: Produktinformation. https://www.lysoform.de/sites/default/files/2023-10/Lysoformin%203000%20Produktinfo_21_web.pdf
  30. PLIWA Hygiene GmbH. Phago'Surf Oxy S: პროდუქტის ეტიკეტი, REF 12-0083-EZE. https://www.pliwa.de/
  31. Maddie's Fund. Effectiveness of Rescue in reducing parvovirus in the environment. 2019. https://www.maddiesfund.org/effectiveness-of-rescue-in-reducing-parvovirus-in-the-environment.htm

გადამოწმებულია ვეტერინარის მიერ: 2026-11-01