პიოთორაქსი კატებსა და ძაღლებში

რა არის პიოთორაქსი

პიოთორაქსი ფილტვების გარშემო ჩირქოვანი სითხის დაგროვებაა. ეს სივრცე გულმკერდის კედელსა და ფილტვებს შორის მდებარეობს და პლევრის ღრუ ეწოდება. დაგროვილი სითხე ფილტვებს გაშლის საშუალებას უშლის, ინფექცია კი ცხოველის საერთო მდგომარეობასაც ამძიმებს. ეს უბრალო გაციება არ არის და კლინიკაში მკურნალობას მოითხოვს. [1]

თუ თქვენს ცხოველს ეს დიაგნოზი დაუსვეს, მდგომარეობა სერიოზულია, თუმცა გამოჯანმრთელება შესაძლებელია. მკურნალობის მთავარი ნაწილებია ინფიცირებული სითხის მოცილება და სწორად შერჩეული ანტიბიოტიკები. ზოგჯერ ოპერაციაც საჭიროა, მაგრამ ყველა შემთხვევა ოპერაციით არ იწყება. [7]

რისი შემჩნევა შეიძლება მანამდე

შესაძლოა ჯერ შეამჩნიოთ უმადობა, მოდუნება, გახშირებული და ზედაპირული სუნთქვა ან ხველა. ზოგ ცხოველს სიცხე და გულმკერდის ტკივილიც აქვს. ეს ნიშნები სხვა დაავადებებსაც ახასიათებს, ამიტომ მათი მიხედვით პიოთორაქსს ვერ დავადგენთ. სუნთქვის შეცვლა განსაკუთრებით საყურადღებოა, მაშინაც კი, თუ ცხოველი მშვიდად ზის. [1]

როგორ ხვდება ინფექცია გულმკერდში

ინფექცია შეიძლება გავრცელდეს ფილტვებიდან, მოხვდეს შემავალი ჭრილობით ან ქსოვილებში გადაადგილებული უცხო სხეულით. მაგალითად, ზოგ ძაღლში მიზეზი მცენარის წვეტიანი ნაწილია. კატის ნაკბენიც შესაძლებელია, მაგრამ პიოთორაქსი ყოველთვის ჩხუბს არ ნიშნავს. ბაქტერიების აღმოჩენა თავისთავად მათი შეღწევის გზას ვერ ადგენს. [5]

ზოგჯერ მიზეზი გამოკვლევის შემდეგაც უცნობი რჩება. ეს არც იმას ნიშნავს, რომ ინფექცია არ არსებობს და არც მკურნალობის შეწყვეტის საფუძველია. პატრონისთვის შეუმჩნეველი შემთხვევის გამო თავის დადანაშაულებაც არ ღირს; ახლა მთავარია მდგომარეობის მართვა და საჭირო კვლევების გაგრძელება. [7]

რა კვლევებია საჭირო

თუ სუნთქვა მძიმედაა გაძნელებული, ვეტერინარმა შეიძლება ჯერ მდგომარეობა შეამსუბუქოს და სითხე ამოიღოს. გულმკერდის გამოსახულებითი კვლევა ეხმარება სითხისა და სხვა დაზიანებების შეფასებას. მიღებული ნიმუში მიკროსკოპით მოწმდება და იგზავნება ბაქტერიოლოგიურ კვლევაზე. [3]

საჭიროა როგორც ჟანგბადის არსებობისას, ისე მის გარეშე მზარდი ბაქტერიების გამოკვლევა. ამ უკანასკნელს ანაერობული კვლევა ეწოდება. ანტიბიოტიკებისადმი მგრძნობელობის ტესტი ექიმს წამლის შერჩევაში ეხმარება. უარყოფითი ბაქტერიოლოგიური პასუხი ინფექციას ყოველთვის არ გამორიცხავს, რადგან ზოგი ბაქტერიის გამოყვანა რთულია. [4]

ზოგჯერ დამატებით კომპიუტერული ტომოგრაფია ტარდება, განსაკუთრებით უცხო სხეულის, ჩირქგროვის ან ოპერაციის საჭიროების შესაფასებლად. არც ტომოგრაფია იძლევა ყველა მიზეზის აღმოჩენის გარანტიას. კვლევების მოცულობა ცხოველის მდგომარეობისა და უკვე მიღებული პასუხების მიხედვით განისაზღვრება. [9]

რატომ არ კმარა მხოლოდ ანტიბიოტიკი

ანტიბიოტიკი მკურნალობის მნიშვნელოვანი ნაწილია, თუმცა გულმკერდში დარჩენილი ჩირქის მოცილებაც საჭიროა. ერთჯერადი ამოღება სუნთქვას ამსუბუქებს, მაგრამ სითხე შეიძლება ისევ დაგროვდეს. ხშირად სპეციალურ სადრენაჟო მილს დგამენ, რომ ინფიცირებული სითხე განმეორებით ამოიღონ. ზოგ შემთხვევაში გულმკერდის გამორეცხვაც გამოიყენება. [3]

ამ ეტაპზე ხშირად საჭიროა ჰოსპიტალიზაცია, ჟანგბადი და მდგომარეობის რეგულარული კონტროლი. სადრენაჟო მილის ჩადგმა თავისთავად არ ნიშნავს, რომ ფილტვის ნაწილის ამოკვეთა აუცილებელია. ეს სხვადასხვა ჩარევაა, სხვადასხვა მიზნით. [7]

როგორ ირჩევა წამლები და მკურნალობის ხანგრძლივობა

მძიმე ინფექციის დროს მკურნალობას დაუყოვნებლივ იწყებენ, ბაქტერიოლოგიური პასუხის მიღების შემდეგ კი საჭიროების მიხედვით ცვლიან. პრეპარატების შერჩევისას ექიმი პასუხთან ერთად ცხოველის მდგომარეობასა და მკურნალობაზე რეაქციასაც ითვალისწინებს. თვითნებურად დამატებული ანტიბიოტიკი უკეთეს მკურნალობას არ ნიშნავს. [4]

კურსს ხშირად რამდენიმე კვირა სჭირდება. ვეტერინართან შეთანხმების გარეშე წამალი ნუ შეწყვეტთ მხოლოდ იმიტომ, რომ ცხოველი უკეთ სუნთქავს ან ჭამა დაიწყო. განმეორებითი გასინჯვა და გულმკერდის კვლევა ეხმარება ექიმს გადაწყვიტოს, როდის დასრულდეს მკურნალობა. განმეორებითი გაუარესებისას შეიძლება სითხის ხელახლა გამოკვლევაც გახდეს საჭირო. [3]

როდის შეიძლება ოპერაცია გახდეს საჭირო

ქირურგიული ჩარევა განიხილება, თუ გამოსაკვეთია ჩირქგროვა, მოსაშორებელია უცხო სხეული ან დაზიანებული ქსოვილი, ან დრენაჟისა და წამლების მიუხედავად მდგომარეობა არ უმჯობესდება. გადაწყვეტილება კვლევებსა და მკურნალობის მიმდინარეობას ეყრდნობა. თვითონ სიტყვა „პიოთორაქსი“ ოპერაციის აუცილებლობას არ ნიშნავს. [9] [7]

სახლში დაბრუნების შემდეგ

გაწერამდე ჩაიწერეთ წამლების ზუსტი გეგმა, განმეორებითი ვიზიტის დრო და ის ნიშნები, რომელთა დროსაც დაუყოვნებლივ უნდა დაბრუნდეთ. თუ წამლის მიცემას ვერ ახერხებთ ან ცხოველი აღარ ჭამს, კლინიკას დაუკავშირდით და გეგმა შეათანხმეთ. [3]

მოსვენებისას ან ძილისას აკონტროლეთ სუნთქვა. 30 წამში გულმკერდის აწევა-დაწევა დაითვალეთ და ორზე გაამრავლეთ. ნუ დათვლით თამაშის, აღელვების ან კატის კრუტუნის დროს. ვეტერინარს ჰკითხეთ, რა მაჩვენებელზე უნდა დაუკავშირდეთ. სუნთქვის გაძნელება სასწრაფო დაბრუნების მიზეზია, დათვლილი რიცხვის მიუხედავად. [6]

გამოჯანმრთელების შეფასება მხოლოდ სითხის ერთჯერად ამოღებას არ ეყრდნობა. მნიშვნელოვანია სუნთქვის, მადისა და აქტიურობის გაუმჯობესება და ინფექციის კონტროლი. მკურნალობის შემდეგ განმეორებაც შესაძლებელია, ამიტომ დაგეგმილი ვიზიტები უკეთესობის შემთხვევაშიც შეინარჩუნეთ. [7]